luister wekelijks naar nieuwe uitzendingen

de love update podcast

Aflevering 8

Schaamte

Schaamte in je relatie

Schaamte. Daar wil ik het met je over hebben. Schaamte is een bijzondere emotie die we allemaal kennen.

Het kan ons aardig in de weg zitten. 

Schaamte is een emotie die ik regelmatig tegenkom in gesprekken met stellen. Mensen hebben dan vaak het gevoel te willen vluchten of door de grond te willen zakken. Kleine kinderen, maar ook volwassenen, kunnen heel goed laten zien wanneer ze zich schamen. Met een natuurlijke beweging bedekken ze met hun handen hun gezicht. 

Schaamte is een emotie die je aanleert. Een kind van drie zal namelijk niet snel tegen zichzelf de zin uitspreken: "Tjonge, wat ben ik nu dom zeg, dat ik van de bank af val." Nee! :-)

Een kind staat weer op en gaat door. Misschien moet het even huilen en getroost worden of moet het kind juist lachen. In elk geval het gaat weer door alsof er niets gebeurd is. 

Schaamte ontstaat doordat er geschreven en ongeschreven regels zijn, waar we leren aan te voldoen. Kinderen ontwikkelen daar haarscherpe antennes voor. Wat kan wel en wat kan niet. 

"Geef die meneer eens een handje", "Zeg eens dank je wel." en "Spreek eens met twee woorden.", zijn maar enkele zinnen die we allemaal wel herkennen. 

In een mum van tijd gaat het speelse in ons verloren en leren we ons te gedragen naar de geldende normen. 

We lopen in het gareel en doen zo normaal mogelijk. We doen het zoals het hoort. Maar hoe hoort het? En wat is normaal? 

Bij volwassenen gaat dat anders. In de pubertijd, maar ook als je twintig of dertig wordt, ga je de geschreven en ongeschreven regels kritisch onder de loep nemen. Klopt het eigenlijk wel wat ik heb geleerd? En wil ik mij er niet tegen afzetten? 

Maar vaak is het leed qua schaamte al geleden en hebben we ons allerlei maskers, harnassen en verdedigingsmechanismen aangeleerd, voor op het moment als schaamte om de hoek komt kijken. 

"Je hoeft je niet te schamen hoor.", zeggen mensen wel eens. En voila! We schamen ons juist. We schamen ons voor het schamen. 

Bij schamen heb je het gevoel dat je in je blote kont staat. Dat je door de mand valt. Dat je gezien wordt, zoals je werkelijk bent, in al je kwetsbaarheid. 

Schaamte komt regelmatig voor in gezinnen, waar weinig over emotie gesproken werd of ongeschreven regels waren als: "Kom op, door gaan! Niet huilen." Schaamte ontstaat, daar waar geen aandacht is voor diepe emoties. Dat die er niet mogen of lijken mogen te zijn.

Schaamte noem ik wel eens het vergif onder de emoties. Schaamte zorgt ervoor dat je je anders voor gaat doen dan je bent. Het verbergt het spelende meisje of het spelende jongetje. Het zorgt voor stilstand, in plaats van groei. Schaamte beperkt je. Tenminste als je er aan toegeeft.

Veel mensen herkennen schaamte. Ook in de relatie met je partner kun je dat voelen. 

Ben ik wel mooi genoeg als ik er zo op deze manier uitzie?

Is het niet gek wat ik nu doe of wil tijdens het vrijen?

Wat zal mijn familie vinden van deze beslissing die wij maken?

Is het niet stom of zwak als ik me zo voel?

Schaamte gaat over vergelijken. Over het goed willen doen voor je omgeving en daarbij je eigen wensen en behoeften op de tweede plek zet, om maar te voorkomen dat je door het ijs zakt. Alles beter dan dat!

Schaamte is een sterke emotie.

En toch is het belangrijk, als je regelmatig schaamte voelt in je relatie of in je familie, dat je dit voor jezelf en elkaar op de agenda gaat zetten.

Het beperkt je namelijk en zorgt voor stagnatie in jouw persoonlijke en jullie gezamenlijke groei.

Hoe je met schaamte om kan gaan?

Dat is vaak makkelijker gezegd dan gedaan. Maar er is wel een weg, een goede methode om mee te beginnen: 

Breng schaamte van het donker naar het licht

Begin bij de persoon die het dichtst bij je staat: je partner. En benoem je schaamte...letterlijk.

Je kunt zoiets zeggen als: "Als je dit nu zo zegt, dan schaam ik me."

Als je dat te heftig vindt, kun je ook iets zeggen als: "Ik vind dit niet fijn. Dit voelt niet goed." 

Op die manier geef je je partner namelijk de kans om door te vragen, zoals: "Wat voelt dan niet goed of onprettig?"

En dan brengt je partner je automatisch op het punt waar het met schaamte allemaal om draait, namelijk:

 

Datgeen waar je bang voor bent.

 

Waar ben je bang voor?

Wat is je grootste beer op de weg?

En hoe kan je partner daarin je verder helpen?

Wat kan hij of zij doen?

Of wat moet je daarin zelf doen?

Als je de schaamte in de openbaarheid brengt, dan zal je merken dat het meteen al een stuk lichter aanvoelt. 

Als je niet zeker weet hoe je partner zou gaan reageren op jouw kwetsbare reactie, dan kun je 'm ook voorbereiden:

 

"Wat ik je nu ga vertellen, vind ik lastig en is nieuw voor me om dat zo te verwoorden, maar ik ga het toch proberen. Wil je even naar me luisteren?" 

Je partner krijgt dan vanzelf wel door, dat het geen tijd is om grapjes te maken, maar dat het serious business is. ;-)

Schaam jij je wel eens? En waarvoor? Breng het eens van het donker naar het licht. Het zal meteen lichter aanvoelen. 

Wil je meer diepgang in je relatie? Kijk dan naar de online training: "De bouwstenen van je relatie." 

Meer weten over schaamte? Kijk dan eens dit filmpje van Brene Brown:

Schaamte, liefde, relatie, seks, stress...

Luister het allemaal in de podcast van love update

Ook beschikbaar op:

itunes-logo.png
spotify logo.png

Klik op de link om je te abonneren op de podcast en krijg automatisch bericht bij een nieuwe aflevering.

En oh ja...ik vind reviews en ratings heel erg leuk:-) 

Bekend van:

Over Love Update

Love update van theatermaker, spreker en relatietherapeut Maarten Vogelaar is sinds 2013 de plek om te leren over de liefde en relaties. De afgelopen jaren houdt hij zich bezig met de vraag: "Ik heb een leuke relatie, maar hoe houd ik 'm goed?" Hij leert stellen hoe ze een leven lang gelukkig samen kunnen zijn. 

Dit doet hij via zijn podcasts, lezingen, online trainingen en een theatervoorstelling. 

Contactinformatie

Love Update

Compagnie 20

8333 DK Steenwijk

www.loveupdate.nl

kvk-nummer: 32145997

Love Update - Online relatietherapie - Training persoonlijke effectiviteit - Relatietips - Online relatiecursus - Love Update - Podcast